Casino İşletmecileri Birliği Basın Mensuplarıyla Buluştu

Casino İşletmecileri Birliği Basın Mensuplarıyla Buluştu

  • 26 Eylül 2019

 Casino İşletmecileri Birliği, Lefkoşa Merit Hotel'de Basın Toplantısı düzenledi. Sadece Basın Mensuplarına yönelik düzenlenen toplantıda CIB Yönetim Kurulu, güneyde faaliyetine devam eden Şans Oyunu Salonları sektöründe yaşanan gelişmelerle birlikte kuzeyde sektörün içinde bulunduğu durum, gelişmeler ve yaşanan sıkıntılara ilişkin detayları basın mensuplarıyla paylaştı.

Yapılan açıklamalarda sektörün ülke ekonomisine ve ülke turizmine getirisinin yanı sıra, son günlerde basında önemli bir gündem olan vergi borçlarına ilişkin açıklamalara da yer verildi.

Birlik Başkanı Ahmet Arkın, Basın Toplantısının başında yaptığı giriş konuşmasında şunları söyledi;

Değerli basın mensupları, değerli misafirler ve sektör temsilcileri, öncelikle toplantımıza katıldığınız için en içten teşekkürlerimi sunmak isterim. Sizlere kendimizi anlatmak, sektör hakkında bilgi vermek, gelişmeleri sorunları aktarmak ve sizden gelecek soruları yanıtlamak için bu toplantıyı düzenlemiş bulunuyoruz.

2015 yılında yaptığımız bir basın toplantısında “Devletlerin şans oyunları sektörüne genel olarak bakışları; ekonomiye katkı, Turizme renk ve çeşitlilik perspektifi içerisindedir. Ülkemiz koşullarında ise bizim devletimizin, şans oyunu salonu sektörüyle ilgili vizyonu veya siyaseti olduğunu söylemek mümkün değildir”  demiştim.

Bugün bu sözler maalesef hala daha geçerliliğini korumaktadır. Devletimizin bu sektörle ilgili hala bir vizyonu, bir planı, bir programı yoktur. Devleti yönetenlerin tek hedefi bu sektörden daha fazla gelir elde etmektir. Bu konuyla ilgili bilgileri sizlere az sonra arkadaşlarımız aktaracaklardır. Ancak ben şunu söylemeden geçemeyeceğim; 

Maliye Bakanımızın arka arkaya basına çıkarak “Şu kadar Casino vergilerini ödememektedir” mesajları vermesi hikâyenin sadece bir bölümünü anlatmakta ancak ne ödediğimiz miktarları açıklamakta ne de bu noktaya nasıl gelindiğini anlatmakta.

Maliye Bakanının bu türden açıklamaları kamuoyunda bazı kesimlerce sürekli olarak hakkımızda oluşturulmaya çalışılan olumsuz algılara sadece destek vermektedir. Maliye Bakanımız maalesef altın yumurtlayan tavuğu mezbahaya göndermektedir.

Birlik Başkanı Ahmet Arkın'ın konuşmasının ardından kürsüye gelen Birliğin Koordinatörü Ayhan Sarıçiçek ise, sektörle ilgili gelişmeleri, teknik bilgileri, ekonomik verileri ve diğer gelişmelerin anlatıldığı metni Basın Mensuplarıyla paylaştı. Sarıçiçek'in sektörle ilgili bilgileri içeren paylaştığı metin şöyledir;

Sayın Başkanımız 2016 yılında basına verdiği bir mülakatta Güney Kıbrıs’ta açılmak üzere olan Şans Oyunu salonlarıyla ilgili olarak şunları söylemişti;

Güney’deki yasanın girişine şöyle bir ibare koydular; Biz bu sektörü başlatıyoruz, hedefimiz dünyanın en kaliteli, en lüks, en büyük merkezlerinden birini kurmaktır ve buradan turizme büyük katkı sağlamaktır. Bunun için de bu sektörün önünü açmak için tüm önlemler alınacaktır.”   Şimdi buradan bu sözlerden güneydeki devletin şans oyunlarıyla ilgili çok net bir vizyon sahibi olduğunu anlıyoruz.

Güneydeki Casino 2018 yılının haziran ayında açıldı ve bir yıl sonra Hilton Park Otelde, hükümet yetkilileri ve basın mensuplarının yoğun katılımıyla düzenledikleri basın toplantısında şu bilgileri paylaştılar;

  1. İhtişamlı ve sürdürülebilir bir gelişme için her şey uygundur. Hükümetin çok net bir vizyonu vardır ve toplum tarafından da desteklenmekteyiz.
  2. Haziran 2019 tarihine kadar, bir yıl içinde %80’i yerli (Kıbrıslı Rum ve Kıbrıslı Türk) olmak kaydıyla toplamda 880.000 kişi Casinoları ziyaret etmiştir.
  3. Sektör büyük çoğunluğu Kıbrıs vatandaşı olmak üzere 800 kişi çalıştırmaktadır.
  4. İş alanı Asya’dan Avustralya’ya oradan da İngiltere’ye uzanmaktadır.
  5. Limasol’da yapımı devam eden 5 yıldızlı 500 odalı 9600 metrekarelik süper lüks otel ve casino yatırımının yılda 300.000 turist çekeceği hesaplanmaktadır.
  6. İnşaat sürecinde 4000 kişinin çalışacağı ve inşaat sonrasında ise ikinci yılın sonunda 2400 kişiye istihdam sağlanacaktır.
  7. Casino sektörünün Güney ekonomisine yıllık 700 milyon Avroluk bir katkısı olacaktır ki bu da Güney ekonomisinin %4’üne karşılık gelecektir.

Güney Kıbrıs’ta yayınlanan en itibarlı gazetelerden biri olan Cyprus Mail bu haberi “Turizmi Yeniden Yazıyoruz” şeklinde övünç duyulan bir mesajla yayınlamıştı. Bu söylediklerimi 03 Temmuz 2019 tarihli Cyprus Mail gazetesinde okuyabilirsiniz.

Bu gelişmeleri biz 3 yıl önce öngörmüştük.  Ancak yanlış anlaşılmasın: Güneydeki bu gelişmeler bizi rahatsız etmiyor. Bunları iki taraf arasındaki devlet yetkililerinin vizyon farkını ortaya koymak için söylüyorum.

Güneyde bu haber yayınlandıktan sonra oradaki Casino medyada yaylım ateşine tutulmadı. Aksine yatırımcıların belirttiği şekilde arkalarına toplum desteğini de almışlar yatırımlarına devam ediyorlar.

Güneydeki Avrupa Birliğine uyumlu yasayı, biz ücretini ödeyerek Güneydeki Enformasyon dairesinden satın aldık. Türkçeye çevirdik tüm devlet kurumlarına dağıttık. Dünya ile bütünleşmek, AB ile uyum içerisinde çalışmaktan bahseden tüm siyasi temsilcilere bu yasayı ilettik.

İki yıl uğraştan sonra ilgi gösteren bir veya iki siyasetçi oldu. Yaptığımız girişimlerle önceki hükümet döneminde AB ile uyumlu yeni bir Yasa Tasarısı hazırlanması için Maliye Bakanlığı yetkililerini ikna etmeyi başardık. Maliye Bakanı bu çalışma için üst düzey kişileri görevlendirdi. Sektörün de önemli katkılarıyla yeni bir Yasa Tasarısı ortaya çıktı. Bir önceki Başbakan, kendisine yaptığımız son ziyarette “Bu Yasa Tasarısının yasallaşması için çok fazla zaman kaybedildiğini ve tasarının ivedi olarak yasallaşması için gerekli girişimleri hemen başlatacağını” ifade etmişti. Ancak yine hükümet değişti, yine Başbakan değişti, yine Bakan değişti. Şu an savcılıkta ve mevzuat dairesinde bekleyen Yasa Tasarısına ne olacak bilememekteyiz.

Ancak bizimle istişare yapılmadan bazı hazırlıkların yapıldığı bilgisine de ulaştık. Yasa ile kurulduğumuz 2006 yılından bu yana ilk kez bizden habersiz bizimle ilgili yasada değişiklikler yapılarak Bakanlar Kuruluna gönderildiğini ve/veya gönderilmek üzere olduğu bilgisinin teyidini aldık.

Değerli Misafirler

Sizlerle kısa bir süreliğine yakın geçmişe dönmek istiyorum. Geçtiğimiz yıl Ağustos ayında döviz krizi nedeniyle dönemin hükümetinin almış olduğu meşhur 23 maddelik önlemler paketine.

Bu paket içerisinde bizimle ilgili madde, 6 aylık geçici bir süre için %20 ek vergi konusuydu. 

Değerli Misafirler, Casino sektörü KKTC'de vergilerini döviz olarak ödeyen bir sektördür. Sanırım döviz olarak ödeyen tek sektördür de.

Dövizdeki yükseliş nedeniyle ödemekte olduğumuz vergiler son dönemde %95.88 artarken, bir önceki hükümet bunun üzerine bir de %20 ek vergi koymuştu. Başka hiçbir sektöre bu tür bir adaletsizlik yapıldığını bugüne kadar duymuş değiliz.

EK-1 olarak sizlere verdiğimiz tablodan da görülebileceği gibi (bunlar vergi dairesinin 2018 yılına ait Resmi Gazetede yayınlanan rakamlarıdır) en yüksek vergi veren ilk 50 kurumun 32 tanesi Casinolardır. Bunlar sarı renkle işaretlenmişlerdir.

Bu tabloya göre;

İlk 50 Kurumun Ödemiş Olduğu Vergiler Toplamı

502.405.146,20 TL’dir

İlk 50 Kurum İçerisinde Bulunan Casino İşletmelerinin Ödediği Vergiler Toplamı

251.517.518,05 TL’dir

KISACASI

En Fazla Vergi Ödeyen İlk 50 İşletmenin Ödediği Vergilerin

%50,06’sını

Casino İşletmeleri Ödemektedirler. 

 

Değerli Misafirler

Devlete vergi olarak ödediğimiz sadece az önce belirttiğim rakamlar değildir. Devlete ödediğimiz tüm vergiler ve sektörün ekonomiye sağladığı dolaylı katkıların toplamı 700 milyon Dolardan az değildir. Bu veriler 2017 yılına ait olup o yıl faaliyette olan 30 Casinonun ödedikleridir. Bu yıl casino sayısı 34 olmuştur, dolayısıyla ödenen vergiler ve ekonomiye katkılar da artmıştır.

Değerli Misafirler

Bu verileri bizler toparlıyoruz ve devlet yetkililerine her fırsatta sunuyoruz.   Devletin kurumlarının çok büyük bir bölümünün maalesef sektöre bütünlüklü bakma, sektörler bazında vizyon geliştirme gibi bir işlevi ve kapasitesi yok.

Şans Oyunları sektörü ise gerçekten uzmanlık isteyen bir alandır. Dünyadaki teknolojik gelişmeleri, uluslararası kuralları takip edecek; standartları yükseltecek; denetimleri çağdaş kurallarla yönetme biçimlerini izleyen, bu konularla ilgili gerek AB ülkeleri gerekse diğer ülkelerde yapılan toplantı, seminer veya konferanslara katılan oradan aldıkları bilgileri ülkemize taşıyıp bunları tartışan veya tartıştıran, uluslararası kurumlarla işbirliği geliştirebilecek bir yapı yok ülkemizde. En azından bizimle ilgili Bakanlıktaki durum bu.

Bu çağda 34 adet Casinonun “Devlet Emlak Malzeme Dairesine”  bağlı olması gerçekten üzücü bir durumdur. İşlevsiz yetkisiz ve bütçesiz bir “Şans Oyunları Kurulu” ise gerçekten yetersizdir.

İlgili dairede çalışan arkadaşlarımıza değil sözümüz. Onlar gerçekten iyi niyetle görevlerini yerine getirmeye çalışıyorlar. Sorun yapısaldır. Casinolar denetlenecek ambarlar değildirler.

Bu yapının ivedilikle değiştirilip bir önceki hükümet döneminde taslak haline getirilen konuşmamın başında bahsettiğim çağdaş normlara uygun, yeni bir Şans Oyunları Yasasına ihtiyacımız vardır. Bu taslak çok kapsamlıdır. Tüm detaylarına burada girmem mümkün değil ancak içeriğinde bütçesiyle beraber bağımsız bir Şans Oyunları Kurulu ve tam teşekkülü Şans Oyunları Dairesinin kurulması da vardı.

Her bir yatırımın yüz milyonlarca dolar olduğu,  milyar dolarlık bir sektörü Devlet Emlak ve Malzeme Dairesi çalışanlarıyla ne denetleyebilirsiniz ne sektörün önünü açacak gelişmeleri takip edebilirsiniz, ne de toplumu ve bireyleri koruyacak çağdaş Sorumlu Oyun politikaları geliştirebilirsiniz. Esasında Sorumlu Oyun Politikalarından bu yapının haberi dahi olmaz.

Değerli Misafirler

Tanınmamış bir devletimiz var. Bu nedenle uluslararası ilişkiler kurmakta gerçekten her kurumumuz zorlanıyor. Bu bizim için de geçerli. Fakat en azından elde ettiğimiz kazanımlarımızı korumalıyız.

IAGR isimli kuruluş, uluslararası Şans Oyunları Kuruludur. Bütün ülkelerde Şans Oyunlarının denetimleri, suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi, sorumlu oyun politikalarının geliştirilmesi, şans oyunlarının toplumsal ve bireysel zararlarının önlenerek sürdürülebilir bir sektör olarak devamını ve bunlar gibi sektörümüzü ilgilendiren tüm konularda politika geliştiren konumuzla ilgili en önemli kuruluştur.

Ekte  (EK 2) sizlere üye ülkelerin bir kısmının listesini sunuyoruz.  Avrupa üye ülkeleri ve kurulları ise alfabetik sıraya göre şunlardır;

Alderney:Alderney Gambling Control Commission  (2011)
Denmark: The Danish Gambling Authority  (2011)
Finland: National Police Board, Gambling Administration  (2011)
Gibraltar: Government of Gibraltar, Gaming Division  (2012)
Greece: Hellenic Gaming Commission  (2012)
Isle of Man: Isle of Man Gambling Supervision Commission  (2011)
Jersey: The Jersey Gambling Commission  (2011)
Malta: Malta Gaming Authority  (2011)
Netherlands: Netherlands Gaming Authority   (2012)
Norway: The Norwegian Gaming Authority  (2011)
Sweden: Swedish Gambling Authority / Lotteriinspektionen  (2011)
Switzerland: Federal Gaming Board  (2014)
Switzerland: Swiss Lottery & Betting Board  (2015)
Turkish Republic of Northern Cyprus Gaming Board  (2015)
United Kingdom: Gambling Commission  (2011)

 

Değerli Misafirler

Şimdi şunu sormak istiyoruz; KKTC’nin ismi ile üye olduğu uluslararası kaç kuruluş vardır?

Şans Oyunları Kurulunun KKTC ismi ile buraya üyeliğini sanmayın ki devlet sağladı!!!

Bizlerin araştırması ve zorlamasıyla ve üyelik aidatını da bizlerin ödemesiyle KKTC’yi buraya üye yaptık. Ancak sektörümüzden sorumlu Bakanlık, bu kuruluşa yıllık aidatı ödeme kapasitesine dahi sahip değildir. Aidatı ödemeyi başaramayan bir yapının, bu kuruluşun kongre, toplantı, seminer veya diğer çalışmalarına katılıp dünyadaki gelişmeleri takip etmesini nasıl bekleriz ki!!! Sorunumuz burada. İçinde bulunduğumuz yapı, sektöre sadece “vergi” penceresinden baktığından dolayı, her yanımız sorun yumağına dönmektedir.

Başkanımızın konuşmasında da belirttiği gibi Sayın Maliye Bakanımız sıklıkla verdiği beyanatlarda 28 Casinonun devlete borcu olduğunu vurgulamaktadır.

Eğer 34 adet Casino İşletmesinden oluşan bir sektörde 28 işletme vergilerini ödeyemiyorsa, sektörün büyük bir sorunla karşı karşıya olduğunu öncelikle Sayın Bakanın anlamasını bekler sonra ise “Sorun Nereden Kaynaklanmaktadır” sorusunu sormasını beklemekteydik. Tam aksine Sayın Bakan basın önünde yani tüm kamusal alanda bizleri vergilerini ödemeyen suçlular gibi göstermiş oldu.

Değerli Misafirler

Konuşmamın içinde bahsettiğim geçtiğimiz yıl yaşadığımız döviz patlaması sonrasında, bir önceki hükümet tüm itirazlarımıza ve uyarılarımıza rağmen 6 ay süreli %20 oranında artış içeren mevcut vergilere ek vergi getirdi.

O dönem ilgili Müsteşarı bilgilendirerek, uyararak, vergilerini zaten döviz bazında ödeyen sektörün %100 artışla karşı karşıya olduğu bir anda bir de %20’lik ek verginin sektöre çok kötü darbe vuracağını, bunun sonucunda da Maliye’nin beklentilerini elde edemeyeceğini defalarca vurguladık.

Siz ne kadar doğru söylerseniz söyleyin, ne kadar haklı olursanız olun, sizi dinlemek, sektörün sorunlarını anlamak niyetinde olmayıp başka gündemleri ve öncelikleri olan bürokratlarla verimli bir sonuç elde etmek maalesef çok zor veya imkânsızdır.

Bu ek vergiyi koydukları zaman, bunun altı ay süre ile geçici bir önlem olduğunu, 6 ay sonra biteceğini söyleyenler bugün bunu nasıl kalıcı hale getirebiliriz hesaplarını yapmaktadırlar.Başkanımız az önce çok doğru bir tespitte bulundu;

Altın yumurtlayan tavuğu mezbahaya gönderiyorlar

Casino sektörünün mali olarak sürdürülemez duruma gelmesi demek, bu ülkede her sektörün sıkıntı yaşaması demektir.

 

Devlete Ödenen Tüm Vergilerin Yaklaşık %40’ını Ödeyen Bu Sektördür

Birçok Alanda Piyasaların En Büyük Satın Alıcısı Bu Sektördür

Bankalara En Fazla Kar Sağlayan Bu Sektördür

Otelleri İnşa Eden Ve Açık Tutan Bu Sektördür

Havayollarının Ülkemize Sefer Yapmasını Sağlayan Bu Sektördür

Turizm Acentalarını Ayakta Tutan Bu Sektördür

 

Bunları saymakla bitiremeyiz. Bu sektör gerçekten bu ülke ekonomisinin can damarıdır.  Çağrımız bu damarın kesilmemesiyle ilgilidir.

Ümidimiz Maliye Bakanımızın, Başbakanımızın, Bakanlar Kurulu üyelerinin bu çağrımıza kulak vermeleridir. Diğer türlü hepimiz ayni gemideyiz diyerek hep beraber batacağız.

Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Yasa Tasarısı Komitede İkinci Kez Görüşüldü